Gulet nedir, neden önemlidir
Geniş karinalı, ahşap, ve tasarımı gereği aceleci değil. Turkuaz Kıyı'da bir haftanın gemi yolculuğundan çok su hizasında yaşamak gibi geçmesinin sebebi gulet.
Gulet, Türkiye'nin Ege ve Akdeniz kıyılarında yapılan, geniş karinalı ahşap bir motorlu yelkenlidir. Sürekli bir mürettebatı vardır, her iki konuğa duşu ve tuvaleti içinde olan bir kamara verir, ve okyanus geçmek için değil demirdeyken üstünde yaşamak için yapılmıştır. Çoğu sekiz ile on sekiz konuk taşır. Tanımın tamamı bu. Aşağıdaki her şey, bunun pratikte ne demek olduğu.
Çalışan bir tekne, rahat bir ikinci hayat
Gulet sözcüğü Fransızca goulette'ten, yani uskunadan geliyor: yükseltilmiş baş, geniş ve düz kıç, önde bir ana direk, arkada ikinci bir direk. Karina, bu kıyının sünger avcılığı ve yük teknelerinden geliyor; Bodrum ve Marmaris çevresindeki tezgâhlarda yapılmışlardı. Yük taşımaları, adamlar suya inmişken sabit durmaları, ve motor pes ettiğinde yelkenle eve dönebilmeleri gerekiyordu. Onlarca yıl içinde genişletilip kamara eklenince, o çalışan tekne bugünün gezi guleti oldu.
Bugünkü hali ahşabı ve hatları koruyor, üstüne kamaraları, mürettebatı ve mutfağı ekliyor. Ana güç dizel motordan gelir, yelken ona eklenir ya da rüzgâr sertken devralır. Pratikte şu demek: rüzgâr izin verdiğinde sessizce yol alırsınız, izin vermediğinde de gitmek istediğiniz yere yine varırsınız. O miras hatlar, guletin demirdeyken aynı boydaki modern bir yattan çok daha az sallanmasının da sebebi.
Genişlik neden önemli
Bir guleti bakması güzel bir tekne olmaktan çıkarıp üstünde yaşanır kılan şey, geniş karina. Özellikle kıçta bol güverte, ve gerçekten ferah kamaralar için yer veriyor. Boylar, gerekli donanıma sahip elli ayaklık küçük teknelerden, klimalı ve her konforu olan yüz on ayaklıklara kadar gidiyor.
Bir gulette iki kişilik üç ila on kamara olabilir; altı ile yirmi konuk demek. En yaygın düzen, on ile on iki kişiyi alan dört ila altı kamara.
Tezgâhlar neden hâlâ ahşap yapıyor
Fiberglas daha ucuz ve daha hafif. Ahşap daha sessiz, ağustosta güverte altında daha serin, ve dalgada başka türlü hareket ediyor. Bodrum ve Marmaris'teki tezgâhlar hâlâ kalıptan değil gözle yapıyor; aynı boydaki iki guletin içinin birbirine benzememesinin sebebi bu.
Kamaralar
Gulet kamarası bir otel odası değil, gemi kamarasıdır: çift ya da tek kişilik yataklar, altında depolama, asacak yer, ve içinde duşu ve tuvaletiyle bir banyo. Çoğu teknede kamaralar birbirine yakın büyüklükte, bu da iyi odanın kime düşeceği tartışmasını başlamadan bitiriyor. Büyük teknelerdeki master kamaralar daha geniştir ve karinanın tamamını alır. Sert bavul yerine yumuşak çanta getirin; sert olanı boşalttıktan sonra koyacak yer yok.
Su, elektrik ve klima
Gulet kendi elektriğini jeneratörle üretir, klima da ondan çalışır. Çoğu teknede bu şu demek: jeneratör akşam birkaç saat çalışıp kamaraları soğutur, sonra gece için durur, çünkü yatağınızın altında çalışan bir jeneratörün üstünde uyunmuyor. Daha yeni ve sessiz tesisatı olan tekneler daha uzun çalıştırır, bazıları bütün gece.
Mavi yolculukta en çok hayal kırıklığı yaratan tek ayrıntı bu, ve rezervasyondan sonra değil önce netleşir. Kaç saat olduğunu sorun, hem de o teknenin kendisi için, ve cevabı yazılı alın.
Tatlı su tanklarda taşınır ve kıyı boyunca tazelenir. Duşlar gerçek duştur. Sonsuz değildir.
Bir günün şekli
Demirdeyken kahvaltı, bir iki saatlik yol, yüzmek ve teknede pişen öğle yemeği için bir koy. Öğleden sonra ikinci bir koy, bir harabeye kadar yürüyüş, ya da hiçbir şey. Akşam yemeğinden önce demir atılır ve geceler çoğunlukla marinada değil sakin bir koyda geçer; zaten teknenin bütün sebebi bu.
Teknede ne var
- Çoğu teknede şnorkel takımı, kürek sörfü ve olta; bazılarında çekmeli deniz oyuncakları
- Nevresim ve havlular, hafta içinde değiştirilir
- Buzdolabı, derin dondurucu ve buz makinesi
- Koyların çoğunda telefon çekiyor, en güzel bir ikisinde hiç çekmiyor
- Asansör yok, yalpa önleyici yok, ve merdivenler dik; grupta ayağı sağlam basmayan biri varsa bilmekte fayda var
Bir gulet tutmadan önce ne sormalı
Kimden kiralarsanız kiralayın, bir haftayı diğerinden ayıran sorular bunlar.
- Jeneratör kaç saat çalışıyor, klima onunla birlikte çalışıyor mu?
- Kaç konuğa kaç mürettebat, ve aşçının yanında bir de hostes var mı?
- Hangi kamara hangi büyüklükte, ve mürettebat onlara göre nerede yatıyor?
- Alışılmışın dışında neler dahil: içme suyu, meşrubat, ve deniz oyuncaklarının yakıtı?
- En son ne zaman bakımdan geçti? Tik ve vernik, denize indiği yıldan daha çok şey anlatır.
- Bu teknede kim, ne zaman gerçekten kaldı?
Asıl önemlisi son soru. Yirmi sayfa teknik özelliği herkes gönderebilir. Ön kamaranın ağustosta sıcak olduğunu ancak orada uyumuş biri söyleyebilir.
Gulet, bir yattan çok, deniz manzarası sürekli değişen küçük ve tam hizmetli bir otele benzer.
Haftanızı geçireceğiniz dört yer
-
Kıç güverte
Geniş, güneş sertleştiğinde tenteyle gölgelenen ve çevresinin büyük bölümü alçak minderli sedirle döşenmiş bir alan. İskambil, içki ya da açık havada uzun bir akşam yemeği için masa kuracak kadar büyük.
-
Güneş için iki güverte
Şezlong ve minderlerin serildiği iki geniş güneş güvertesi, kıçta da bir yüzme platformu.
-
Salon ve mutfak
Geniş pencereli bir mutfak ve barlı bir salon: rüzgârın sertleştiği tek akşam sığınacağınız oda, aşçı içinse her gün çalıştığı yer.
-
Denize iniş
Su yüzeyinin epey altına inen bir merdiven, yani denize yalnızca kayaya basamak oyulmuş yerlerde değil, her saat girilebiliyor.
Günde üç dört saat seyir. Geri kalanı koyların.
Bir kaptan, bir aşçı ve bir iki gemici
Her gulet, mürettebatıyla birlikte gelir; onlar teknede ayrı bölümlerde, kendilerine ait olanaklarla kalırlar. Aşçı tam donanımlı bir mutfakta çalışır ve alışverişini kıyı boyunca yapar; sonuç bir restorandan çok bir aile sofrasıdır. Alerjileri, özel beslenmeleri ve çocukları bize erken söyleyin, çünkü ikinci bir mutfak yok.
Runner bu tekneleri ne sahiplenir ne de mürettebatını kendi tutar. Uzun yıllardır birlikte çalıştığımız teknelerin sahiplerinden kiralarız; her gulet, onu tanıyan kaptanı ve aşçısıyla gelir. Bizim katkımız seçim: bu teknelerde bulunduk, dolayısıyla size bir brokerin tarifini okumak yerine teknenin gerçekte nasıl olduğunu söyleyebiliyor ve sizi boş olan tekneye değil, grubunuza uyan tekneye koyabiliyoruz.
Her seyahatte dahil
- Tam pansiyon yemekler
- Profesyonel mürettebat
- Şnorkel ekipmanı
- Yakıt ve liman ücretleri
- Nevresim ve havlular
- Sigorta
Su hizasındaki hayat
Türkiye ve Yunanistan kıyılarında kiraladığımız teknelerden fotoğraflar.